Het vastleggen van een prachtige zonsondergang is iets dat veel natuurfotografen graag doen. Toch vallen de resultaten wel eens tegen. Daar heb niet alleen jij last van. Het overkomt iedere fotograaf, ons ook. Zeker bij tegenlicht is het contrast zeer groot en bij weinig licht is het weer lastig om scherp te stellen. Laat staan dat je je dan volledig op een aansprekende compositie en sfeer kunt richten. We geven je 12 tips die je kunt toepassen bij het fotograferen van de zonsondergang.

We starten met de tips voor het fotograferen van de zonsondergang. Je kunt deze tips ook toepassen bij het fotograferen van de zonsopkomst.

Een beeld uit de workshop landschapsfotografie compositie en sfeer
Een mooie zonsopkomst

Tip 1: Voorbereiding voor het fotograferen van de zonsondergang

Een stukje voorbereiding is belangrijk voor het fotograferen van de zonsondergang. Hoever je daar mee wilt gaan bepaal je zelf. Het weer speelt een belangrijke rol. We zeggen altijd dat alle omstandigheden geschikt zijn, maar willen toch weten welk weer en licht we kunnen verwachten. Om je een voorbeeld te geven: in het binnenland kan het overdag 25 graden zijn. Aan de kust koelt het richting zonsondergang snel af en met een windje van zee voelt het rond zonsondergang als een graadje of 10. Een muts en sjaal zijn dan geen overbodige luxe. Zeker niet omdat je veel stil staat.

Naast het weer bekijken we ook bijvoorbeeld waar we kunnen parkeren en hoe laat we ter plaatse willen zijn. Neem ruim een uur de tijd voordat de zon onder gaat. Dan heb je ter plaatse mooi de tijd om een geschikte plek te vinden. Ken je de locatie al? Bekijk dan eens de foto’s die je daar eerder maakte. Bekijk de composities en met welke instellingen en filters je fotografeerde. Het brengt je vast op een nieuw creatief idee of verbeterpunt.

Een mooie zonsondergang in Boxtel
Je kunt niet alles plannen, soms heb je geluk

Tip 2:  Let op je belichting

Tijdens het fotograferen van de zonsondergang sta je voor een grote uitdaging. En dat is de belichting. Zeker als je in de richting van de zon fotografeert, of de zon in beeld neemt. Je kunt er behoorlijk last van hebben. Het directe zonlicht is fel, het contrast is te groot. Het dynamisch bereik van je camera is te klein om alle tonen, kleuren en details vast te leggen. Er zijn een paar oplossingen.

Tip 3: Fotografeer met filters

Filters zijn er niet alleen om met lange sluitertijden te fotograferen. Ze helpen je ook om het contrast te verkleinen. Denk dan aan het polarisatiefilter dat ook reflecties vermindert en het grijs verloopfilter. Het grijs verloopfilter is juist speciaal gemaakt om het contrast te verkleinen. Als je meer wilt weten over het fotograferen met deze filters lees dan eens deze artikelen:

Fotograferen van de zonsondergang zonder filters

Je kunt ook zonder filters fotograferen. Daar is niets mis mee. Je fotografeert weliswaar met een groot contrast, maar dat kun je in je voordeel laten werken.  

Tip 4: Fotografeer silhouetten

De meest voor de hand liggende oplossing is als je bewust een silhouet fotografeert. Kies voor bewust dichtgelopen schaduwen, maar zorg er ook voor dat het landschap nog herkenbaar is.

Een silhouet kan heel mooi zijn

Tip 5: Bracketing

Een andere manier is bracketing. Je camera maakt dan van dezelfde compositie verschillende opnames met verschillende belichtingen. Je kunt deze belichtingen in camera laten samenvoegen of dit achteraf in een programma zoals Lightroom doen. Bracketing werkt, maar je lost een technisch probleem achteraf op. Het heeft onze voorkeur om in het veld een foto te maken die zo dicht mogelijk bij het gewenste eindresultaat ligt. Filters blijven de beste optie vinden we.

Tip 6: Ben creatief!

En nog belangrijker: ben creatief. Je kunt ook de andere kant op fotograferen. Kijk maar eens naar het resultaat hieronder. Deze foto’s zijn vanaf hetzelfde standpunt gemaakt. Foto links: als je tegen de zon in fotografeert zal het contrast groter zijn, zelfs als je een grijs verloopfilter gebruikt. De foto rechts is met het licht mee gefotografeerd. Het contrast is kleiner, de kleuren in de voorgrond spreken meer. Vergeet niet dat je een stevig statief gebruikt. Vaak waait het flink aan de kust. Als je sluitertijd wat langer is, is een statief erg handig.

Tip 7: Let op de witbalans

Let ook nog even op de witbalans. Een automatische witbalans heeft vrijwel nooit de voorkeur. Stel de witbalans handmatig in.

Tip 8: Stel op de juiste plaats scherp

Tijdens het fotograferen van de zonsondergang is het belangrijk dat je op de juiste plaats scherp stelt. Meestal stel je vrij dichtbij scherp, tenzij je onderwerp ver weg ligt. Vergeet in ieder geval de ‘regel’ dat je op ongeveer 1/3e afstand in het landschap scherp stelt. Alle ins and outs over scherpstellen in landschapsfotografie hebben we al eerder op een rijtje gezet.

En wil je alles nóg uitgebreider nalezen. Kies dan voor het e-book ‘Fotograferen is een Kunst’. In dit e-book komen techniek, compositie en sfeer samen. Je krijgt tientallen tips, adviezen, voorbeelden en inspirerende foto’s.

Het e-book lees je heel eenvoudig op je tablet, laptop of telefoon

Tip 9: Lensflare

Feitelijk is lensflare de weergave van ongewenste zonnestralen in je objectief. En dat zie je terug in je foto. Lensflare kan in alle kleuren van de regenboog en verschillende vormen worden weergegeven.

Meestal probeer je lensflare te voorkomen, maar lensflare kan ook in je voordeel werken, het kan extra sfeer aan je foto’s toevoegen. Zorg er ook in dit geval voor dat je de lensflare ‘live’ mee fotografeert en niet achteraf toevoegt. Dat valt meestal wel op.

Lensflare kun je voorkomen door het zonlicht met je hand of een stuk karton af te schermen. Let er op dat je hand of het karton niet in beeld komt.

Tip 10: Ben blij met wolken!

Bij een zonsondergang verwacht je met zonlicht te fotograferen. Of dat direct of indirect zonlicht is, maakt niet uit. Er zit altijd waterdamp in de lucht en vaak zullen er wolken zijn. Wij worden daar meestal blij van. Vooral hoog hangende, bijna witte of licht gekleurde bewolking kan voor een extra dimensie in je foto’s zorgen.

Neem de lucht en wolken bewust mee in je foto. Kijk naar vormen en kleuren en laat dat meewegen in hoe je de compositie opbouwt. Met wolken en beweging in het water voeg je dynamiek toe.

Laat de wolken in je voordeel werken

Tip 11: Nabewerking mag niet ontbreken

Alle tips ten spijt, je zult altijd wel iets in de nabewerking moeten doen. Vaak doen we nog niets aan het contrast en werken we ongewenste lensflare weg. Sommige foto’s vragen meer werk. Over hoe je dat aanpakt kun je het artikel ‘Verbeteren van foto’s in Lightroom’ eens lezen.

Tip 12: Geef niet te snel op

En als je pech hebt, komt de weersvoorspelling niet uit en krijg je de zon niet eens te zien.

Of het was de hele dag mooi weer en vlak voor de zonsondergang trek er zo’n grijze band over de horizon je compositie binnen. Dat gebeurt regelmatig weten we. Je kunt teleurgesteld naar huis gaan, of de natuur nemen zoals die op dat moment is en je creativiteit aan het werk zetten. De ene keer zal dat beter lukken dan de andere, maar geniet lekker tijdens het fotograferen. Wij hebben altijd een leuke tijd en soms ook nog hele gave foto’s. Daar zijn we blij mee.

Review van je natuurfoto’s

Als je je eigen foto’s een wilt laten beoordelen door een professionele fotograaf, dan kun je bij ons terecht. In een uur tijd bespreken we samen 10 natuurfoto’s van jou. We kijken onder andere naar de gebruikte techniek, compositie, sfeer en nabewerking. Deze review vindt per telefoon of Skype plaats.

Workshop waarin je ontdekt hoe je de techniek en het landschap voor je laat werken

We hebben een aantal interessante workshops voor jou. De workshops zijn praktisch opgezet en we werken met maximaal 10 deelnemers. Er zijn dus maximaal 5 deelnemers per fotograaf. We kunnen fotografen met meer én minder ervaring in dezelfde workshop ontvangen.

Wil je een workshop volgen waarin je een grote kans hebt om een mooie zonsopkomst of zonsondergang te fotograferen, kies dan voor een privéworkshop. We zijn flexibel wat datum en tijdstip betreft en kunnen als het ware het juiste moment uitzoeken.

workshop kustfotografie technische vaardigheden
fotograferen van de zonsondergang
De zonsopkomst tijdens de workshop landschapsfotografie Kalmthoutse Heide Zomer

Over Betere Landschapsfoto

Wij zijn Betere Landschapsfoto, hoe kunnen we jou helpen aan mooiere en betere fotografie

Wij zijn Frank en Yvonne en samen zijn wij Betere Landschapsfoto. Vol passie en enthousiasme begeleiden we beginnende tot gevorderde fotografen bij alles wat je kunt ontdekken over macrofotografie, landschapsfotografie of kustfotografie. We organiseren een breed scala aan workshops, unieke fotoreizen, cursussen, coachingstrajecten en inspirerende lezingen.

We trotseren sneeuwlandschappen om de mooiste grafische landschappen vast te leggen. Of staan aan de waterlijn met een zee vol woelige golven voor ons, om de dynamiek van het water te fotograferen. Maar je kan ons ook op een mooie lentedag liggend op de grond aantreffen tussen de vrolijke voorjaarsbloeiers.

Alle grote en kleine landschappen hebben een grote aantrekkingskracht op ons. Met de juiste techniek gaan we op zoek mooie plekken om sfeervolle beelden vast te leggen. En dat delen we graag met andere fotografen. Om ze verder te helpen in hun fotografie. Zien dat andere fotografen zich ontwikkelen met onze hulp, daar krijgen wij energie van!

Betere Landschapsfoto is ambassadeur en officieel dealer van Lensbaby, NiSi, Leofoto en Mindshift.

Heb je nog vragen over dit artikel? Stel ze in de reacties zodat we je kunnen helpen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *