Macrofotografie is populair. Veel natuurfotografen beoefenen deze vorm van fotografie en de meesten van hen hebben een macro objectief. Wat ze fotograferen is heel verschillend. Er is 1 ding dat ze allemaal uitdagend vinden: het maken van een aantrekkelijke compositie. Los van techniek en sfeer is de compositie soms lastig te maken, maar zeer bepalend voor het resultaat. Daarom ontdek je in dit artikel 7 compositietips voor macrofotografie.
Compositietips voor macrofotografie
Tijdens het fotograferen leg je letterlijk en figuurlijk de focus op het hoofdonderwerp in de foto. Je brengt het scherp in beeld en het is keurig netjes belicht. Toch ontbreekt er nog iets, maar wat is niet direct aan te geven. We geven je een hint: een macrofoto bestaat uit meer dan het onderwerp alleen. Je plaatst het onderwerp in een omgeving. Je mag de omgeving net zo veel aandacht geven als het onderwerp zelf.
Misschien zijn de tips je al lang bekend. Zie de tips in dat geval als een stappenplan of checklist die je gebruikt bij het opbouwen van je compositie. We starten met de 7 compositietips voor macrofotografie.
Tip 1: Afstand tot de achtergrond
Een aantrekkelijke macrofoto is voor bijna iedereen een rustige foto. Een macrofoto waarin te veel gebeurt, is voor de meeste mensen niet aantrekkelijk om naar te kijken. De focus ligt dan niet meer op je kleine maar o zo mooie onderwerp. De omgeving waarin je onderwerp staat is zeker zo belangrijk als het onderwerp zelf.
In de praktijk fotograferen we met heel weinig hulpmiddelen zoals een wit papier of karton. We vinden het veel leuker en uitdagender om écht op zoek te gaan naar een onderwerp dat ons aanspreekt. Daarbij letten we dus heel goed op de achtergrond. We vinden zelfs dat in de macrofotografie de achtergrond zeker zo belangrijk is als het onderwerp zelf.
Zorg voor voldoende afstand tot de achtergrond. Zo wordt de achtergrond onscherp in beeld gebracht. Onscherpte zorgt voor rust in de foto.
Tip 2: Creëer rust in de voorgrond
De vorige tip over de achtergrond kende je waarschijnlijk al. Het is logisch dat je dan ook naar de voorgrond kijkt. In een aantal gevallen zal het hoofdonderwerp het dichtste bij de camera liggen, waardoor het onderwerp zelf de voorgrond is. Maar er zijn ook veel situaties waarin het hoofdonderwerp iets verder weg ligt en de voorgrond door andere elementen in het macrobeeld wordt gevormd. Toch wordt de voorgrond vaak vergeten. Je focus ligt vaak zo sterk op het onderwerp dat daar al je aandacht naar uit gaat. Besteed voldoende aandacht aan de voorgrond.
Tip 3: Kijk naar de omgeving van je onderwerp
Met de vorige 2 compositietips voor macrofotografie lijkt dit een overbodige tip. Toch komen we er nog 1 keer op terug, want de omgeving van je onderwerp is zeker zo belangrijk als het onderwerp zelf. Nu is dat altijd in de fotografie, maar bij macrofotografie werk je met een klein stukje van het landschap en liggen de voorgrond, het onderwerp en de achtergrond letterlijk dicht bij elkaar. Het gaat daarbij niet alleen om de afstand van je onderwerp tot de voorgrond en achtergrond. Er zijn nog een paar andere factoren om rekening mee te houden.
Kijk naar het licht
Licht en donker spelen altijd een belangrijke rol in de foto. Weet dat het menselijk oog van nature naar de lichtere delen wordt getrokken. Nu hoeft je hoofdonderwerp niet het lichtste deel in de foto te zijn. Zorg er in ieder geval voor dat het licht in de voorgrond en achtergrond niet de hoofdrol van je onderwerp overneemt.
Vormen en structuren
Het onderwerp in de foto heeft een bepaalde vorm. Afhankelijk van de omgeving van het onderwerp kun je die vorm laten terugkomen. Let op dat de vormen en structuren niet te overheersend worden. De foto draait nog steeds om het hoofdonderwerp.
Vergeet de kleuren niet
Ook de kleuren van het onderwerp kunnen zich in de voorgrond en achtergrond herhalen. Vaak kun je jezelf ten opzichte van het onderwerp zo plaatsen dat de kleuren rondom het onderwerp worden herhaald.
Het is dus essentieel dat je je onderwerp een logische plaats in de foto geeft. Vaak kan het best even duren voordat je een geschikte compositie hebt gevonden. Je kunt er zomaar 10 minuten of nog langer mee bezig zijn. Dat is helemaal niet gek.
Let op de randen van de foto
We gaan verder met de compositietips voor macrofotografie. Vaak gaat het mis aan de randen van de foto. Je focus ligt helemaal op het onderwerp. Je wilt het scherp in beeld brengen en de belichting moet perfect zijn. Je bent er zo mee bezig dat je de randen van de foto vergeet. Als je thuis je foto’s bekijkt, zie je dat er nog net een grassprietje of takje in beeld steekt. Soms kun je dat in de nabewerking nog verwijderen. Soms kan dat niet en kun je de foto beter weggooien.
Als je vaker in deze situatie zit kun je 2 dingen doen:
- Check je de randen van de foto. Kijk door de zoeker, dan word je niet afgeleid door dingen om je heen
- Werk met een statief, hierdoor kun je rustig de tijd nemen om alles te bekijken
Tuinieren doe je thuis, niet in de natuur
Logisch zul je denken, toch zijn er voldoende natuurfotografen die vinden dat ze de natuur een handje moeten helpen door takjes af te breken en de omgeving van het onderwerp verder te ‘verfraaien’. We knippen of breken geen takjes af, niets af, spuiten geen fixeer over insecten, zetten geen takjes of stengels vast of lokken dieren met wat dan ook. Dat hoort niet vinden we. Wij nemen de natuur zoals die is. Daar zit voor ons de uitdaging in. En soms betekent het dat we een foto die we willen maken dus niet kunnen maken.
Tip 4: Start met de regel van derden
Natuurlijk wil je een aantrekkelijke compositie maken. In de macrofotografie fotografeer je maar een klein stukje van het landschap. Dus juist hier heeft een kleine draai van je objectief of een kleine verplaatsing van jezelf grote impact op het eindresultaat. Het begin van de oplossing is heel eenvoudig.
Start met de regel van derden. Als je je onderwerp bekijkt, bedenk je al waar je het in de foto wilt plaatsen. Dat is je vertrekpunt waar vanuit je de compositie gaat finetunen. Als je ons e-book ‘Fotograferen is een Kunst’ hebt gelezen weet je dat we deze ‘regel’ eerder een advies vinden.
Tip 5: Maak gebruik van onscherpte
Macrofoto’s zijn vaak sfeervol. Een van de belangrijkste compositietips voor macrofotografie is een grote mate van onscherpte. De onscherpte in je macrofoto kun je op een paar manieren benadrukken. De makkelijkste en meest bekende manier is dat je met een groot diafragma werkt. Het grote diafragma zorgt voor een kleine scherptediepte. Daardoor komen andere elementen in de compositie minder scherp in beeld, zoals de voorgrond en/of achtergrond. Dat zorgt voor meer rust in de foto. In de meeste macrofoto’s werken we met een diafragma van f2.8 of f5.6.
Tip 6: Je onderwerp is duidelijk
Soms is de scherptediepte te groot waardoor het onderwerp onvoldoende los komt van de rest van het beeld. Of het onderwerp ligt volledig in de schaduw en maakt maar een heel klein gedeelte van de foto uit. Daardoor valt het niet op. Foto’s maak je in eerste instantie voor jezelf, maar vaak laat je ze ook aan anderen zien. De emotie die een foto voor jou heeft, hoeft niet de emotie van de andere kijker te zijn. Presenteer je onderwerp zodanig dat in ieder geval het onderwerp duidelijk is. Kijk ook een naar het ‘Fotograferen van krokussen‘.
Bonus Tip 7: Bewerk je foto’s
Natuurfotografie is je hobby en je wilt je foto’s zo goed mogelijk presenteren. Daarom doe je je best om in het veld een zo goed mogelijke foto te maken. Wij zijn ervan overtuigd dat iedere foto in de nabewerking is te verbeteren. Ook macrofoto’s. Je hebt een creatieve hobby en in een paar simpele stappen zal je foto meer aanspreken.
De kern van het bewerken van foto’s is dat je het oog van de kijker naar het onderwerp trekt. Lightroom is daar een ideaal programma voor. We schreven eerder een artikel over het ‘Verbeteren van foto’s in Lightroom’. Je zult even aan Lightroom Classic of aan een ander fotobewerkingsprogramma moeten wennen en dan zul je er enorm veel profijt van hebben. Kijk goed naar de kleuren, licht en contrast is de foto. Vaak zijn dit zaken die al snel worden overdreven. Houdt de aanpassingen subtiel.
Een aantal tips lijken zich te herhalen. En dat doen we heel bewust. Het samenstellen van de compositie is heel belangrijk. Gebruik de tips in de vorm van een checklist. Je voorkomt missers en door meer ervaring op te doen maak je supergave macrofoto’s.
Het is tijd om te fotograferen
Met deze compositietips voor macrofotografie hopen wij je op weg te helpen. Als je wilt helpen wij je graag tijdens een van onze workshops macrofotografie waarin de compositie centraal staat.
Meer lezen over macrofotografie
Lees meer over macrofotografie:
Conclusie
Een sterke compositie vormt de basis voor indrukwekkende macrofoto’s. Door bewust te letten op de plaatsing van je onderwerp, lijnen, achtergrond en scherptediepte, kun je je foto’s naar een hoger niveau tillen. Experimenteer met verschillende hoeken, speel met onscherpte en zorg voor rust in je beeld. Zo zorg je ervoor dat jouw macrofoto’s niet alleen technisch goed zijn, maar ook visueel sterk en boeiend.
workshops
Wil je meer leren en je vaardigheden verbeteren? Opnieuw geïnspireerd raken door fotografie? Kom dan naar onze praktische workshops.
Yvonne en Frank verzorgen alle workshops persoonlijk en brengen samen meer dan 25 jaar ervaring mee in het geven van fotografietrainingen. Met hun enthousiasme, praktische aanpak en oog voor detail maken ze van elke workshop een inspirerende én leerzame belevenis.
Samengevat:
✅ Persoonlijke 1-op-1 begeleiding op locatie
✅ maximaal 6 deelnemers per begeleidend fotograaf
✅ Veel praktische tips en adviezen tijdens de workshop
✅ Feedback op je foto’s tijdens de workshop
✅ Samen fotograferen en dé foto maken
✅ Gratis koffie of thee bij aankomst
✅ Een handige gids in het thema van de workshop
✅Twee uitdagende opdrachten voor na de workshop
OVER BETERE LANDSCHAPSFOTO
Ontdek Betere Landschapsfoto – Jouw Gids in Fotografie
Wij zijn Frank en Yvonne, de gezichten achter Betere Landschapsfoto. Met passie en enthousiasme helpen we fotografen – van beginner tot gevorderd – om het maximale uit hun fotografie te halen. We delen niet alleen onze kennis en ervaring, maar inspireren jou om de schoonheid van landschappen vast te leggen. Of je nu houdt van macrofotografie, landschapsfotografie of kustfotografie, wij begeleiden je met persoonlijke aandacht.
Workshops, Cursussen en Meer
We bieden een gevarieerd aanbod aan workshops, cursussen en persoonlijke coaching op unieke locaties in Nederland, België en Noord-Frankrijk. Samen ontdekken we de mooiste plekken en leren we je creatieve technieken waarmee je sfeervolle foto’s maakt. We gaven al samen al meer dan 350 workshops aan fotografen in binnen- en buitenland. Én we geven alle workshops zelf.
Jouw Groei als Fotograaf Staat Centraal
Grote en kleine landschappen inspireren ons, en we laten je zien hoe je deze op jouw manier kunt vastleggen. Met onze begeleiding ontdek je nieuwe technieken, ontwikkel je een eigen stijl en maak je beelden waar je trots op kunt zijn.
Wat We Voor Jou Kunnen Betekenen
Blijf Op de Hoogte: Schrijf je in voor onze periodieke mail vol tips, inspiratie en exclusieve aanbiedingen.
Vragen? Stel ze eenvoudig in de reacties onder de blogs of neem via de mail contact met ons op, we helpen je graag verder.
Meer Weten? Bezoek onze workshoppagina voor alle informatie over ons aanbod.
Gratis E-Book: Download “Betere foto’s in 9 simpele stappen“ en ontdek praktische tips om direct toe te passen.
Inspiratie Zoeken? Bekijk onze foto’s op Werk aan de muur en laat je verrassen.
Jij ook bedankt voor het mooie compliment Jan. Inschrijven kan op de homepage van onze website.